Süt Sığırcılığında Pratik Yetiştirme ve Sağlık

885

SÜT SIĞIRCILIĞINDA PRATİK YETİŞTİRME VE SAĞLIK İŞLERİ

Sürüdeki hayvanlarda boynuz bulunması önemli sakatlıklara neden olabilir. Ayrıca boynuz bulunan hayvanlar buna güvenerek daha huysuz olurlar. Bu hayvanların boynuzu kesilince sakinleştikleri tespit edilmiştir. Ergin hayvanlarda boynuzu rotadan kaldırma keserek yapılabilirse de bu işlem zordur. Buna karşılık bir haftalık bir haftalık buzağılarda boynuz köreltme hem kolaydır hem de hayvan az sarsıntı geçirir.

Hayvanların tırnakları zamanla büyüyüp şekilsiz bir hal alabilir. Bunun sonucunda da hayvanların dengeleri bozulur, topallamaya başlar ve tırnak arası derileri çatlayarak ayak hastalıkları meydana gelebilir. Bu nedenlerden dolayı hayvanların tırnaklarına sık sık bakılmalı, gerekli kesme ve düzeltme işlemleri uygulanmalıdır.

İnekler ahırda bulundukları sürece düzenli olarak bakım görmelidirler. Tımar, deriyi uyararak iç organların iyi çalışmasına etki eder ve kan dolaşımını kolaylaştırır. Bunun yanında tımarın ve hayvanı temiz tutmanın sütün temizliğine de etkisi vardır. Tımar görmeyen inekler sağılırken, süte düşen pislikler sütün kalitesini bozar. Tımar hergün belirli saatlerde yapılmalıdır. Tımar sağımdan 1 saat önce yapılmalıdır.

Hayvansal üretimin güvenle yapılabilmesinde ve geliştirilmesinde sağlık koruma önlemlerinin de büyük yeri vardır. Yetiştiricinin bu konuda bilgi sahibi olması, kendi ölçüsünde önlem almasına, dolayısıyla uzman bir kişi gelene kadar hayvanların sağlığını korumasına neden olur.

Barınakların dezenfekte edilmesi, hayvanlara banyo yaptırılması, gerekli koruyucu aşılar ve bunların uygulamaları gibi konuların nasıl yapılabileceği yetiştiricinin bilmesi gereken konular arasındadır.

Hayvanların çeşitli hastalık ve asalaklardan korumak için barınakların temizlik ve dezenfeksiyonuna önem verilmelidir. Kapalı barınakların, genellikle yaz başı ve sonunda, tavan, duvar ve gerekirse tabanında gereken yerler kireçle badana yapılır. İlaçlama yapıldıktan sonra pencere gibi yerler tellenir. Kapı ve pencerelerin mavi renge boyanması yaralıdır, çünkü sinekler mavi renkten hoşlanmaz ve kaçarlar.

Asalaklarla mücadelede ise iç ve dış asalaklara karşı önlem alınmalıdır. Kelebek akciğer kıl kurtları iç asalaklardır ve bunlar için çeşitli ilaçlar kullanılır. Dış asalaklar ise nokra ve uyuzdur. Bunlar hayvanın vücut ve bacaklarına araz olurlar. Dış asalaklarla mücadelede el ile ilaçlama, püskürtücüler ile ilaçlama veya banyo yaptırma yöntemi uygulanabilir.

Çeşitli hastalıklara karşı ise koruyucu aşılar zamanında uygulanmalıdır. Şap hastalığı ağızda, tırnak aralarında ve memede yara şeklinde görülür. Şap aşısı deri altına yapılır ve bağışıklığı 6 aydır. Şarbonun belirtileri ateş yükselmesi, solunum zorluğu, kanlı dışkı şeklindedir. Kesilen hayvanın kanı pıhtılaşmaz, dalak aşırı büyüktür. Aşı 2 aydan büyük hayvanlara yapılır. Boynun yan yüzeyinin orta kısmına deri içine yapılır. Bağışıklığı aşılamadan 1-2 hafta sonra başlar, 6. aydan 1 yıla kadar devam eder. Brucella abortus aşısı ise boyundan deri altına yapılır. Aşı 4-8 aylık dişi danalara bir defa yapılır. Buzağı septisemisi aşısı ineklere doğumdan 3 ay önce 2 defa yapılır. Aşı deri altına yapılır. Bağışıklık süresi 4 aydır. Hastalık yüksek ateş, devamlı ishal ve öksürük şeklinde kendisini gösterir. Buzağı septisemisi serumu ise koruyucu ve kurtarıcı olarak deri altına yapılır.